วิธีทำอุมเราะห์ ทีละขั้นตอน พร้อมดุอาอ์และหลักฐาน
คู่มือฉบับสมบูรณ์สำหรับผู้ที่จะเดินทางไปทำอุมเราะห์ — อุมเราะห์มี 5 ขั้นตอนหลัก ทำได้ตลอดทั้งปี ไม่จำกัดช่วงเวลาเหมือนฮัจญ์
ภาพรวมเส้นทางอุมเราะห์
เลื่อนหน้าจอลง หรือกดปุ่ม ‹ › เพื่อเดินทางไปกับผู้แสวงบุญในชุดอิหรอม
อิหรอม ณ มิกอต
ตั้งเจตนา (เนียต) สวมผ้าอิหรอม และกล่าวตัลบียะฮ์ ก่อนเข้าสู่เขตหะรอม
ขั้นตอนปฏิบัติ: อาบน้ำ (ฆุสล์ — เป็นสุนนะฮ์) ตัดเล็บและกำจัดขนที่ไม่ต้องการก่อน ทาน้ำหอมที่ร่างกาย (ไม่ใช่ผ้า) ผู้ชายสวมผ้าสีขาวสองผืนที่ไม่ตัดเย็บเป็นเสื้อ ผู้หญิงสวมเสื้อผ้าปกติที่ปกปิดเอาเราะฮ์ครบถ้วน จากนั้นตั้งเนียตเข้าอุมเราะห์ แล้วกล่าวตัลบียะฮ์ดังๆ (ผู้ชาย) หรือค่อยๆ (ผู้หญิง)
ประเภทของอิหรอม: (1) ตะมัตตุอ์ — ทำอุมเราะห์ก่อน แล้วออกจากอิหรอม แล้วครองอิหรอมใหม่สำหรับฮัจญ์ (นิยมที่สุดสำหรับผู้มาจากต่างประเทศ) (2) อิฟรอด — ครองอิหรอมเพื่อฮัจญ์อย่างเดียว (3) กิรอน — ครองอิหรอมสำหรับทั้งอุมเราะห์และฮัจญ์พร้อมกัน
- ตัดเล็บ โกนขนรักแร้ และกำจัดขนหัวหน่าวให้เรียบร้อยก่อนครองอิหรอม เพราะหลังจากนั้นทำไม่ได้
- ทาน้ำหอมที่ผิวหนังก่อนครองอิหรอมได้ แม้จะยังมีกลิ่นหลังเข้าสู่อิหรอมแล้ว แต่ห้ามทาหลังจากครองอิหรอม
- ผู้ที่เดินทางทางเครื่องบินควรเตรียมชุดอิหรอมไว้บนตัวตั้งแต่สนามบิน เพื่อไม่ต้องเปลี่ยนเสื้อผ้าบนเครื่อง
- ฆุสล์อิหรอมเป็นสุนนะฮ์ หากไม่สามารถทำได้ ให้ตะยัมมุมแทนหรือทำอิหรอมได้เลย
- หากลืมครองอิหรอมที่มิกอตและเข้ามาแล้ว ให้กลับออกไปที่มิกอตหรือชำระกัฟฟาเราะฮ์ (เชือดแพะ 1 ตัว)
- ผู้ชายสวมรองเท้าที่หุ้มข้อเท้า — ให้ใช้รองเท้าแตะที่เผยข้อเท้า
- ทาน้ำหอมหลังครองอิหรอมแล้ว — ห้ามโดยเด็ดขาด
- ผู้หญิงสวมถุงมือหรือนิกอบในอิหรอม — ไม่อนุญาต ใบหน้าและมือต้องเปิด
- ลืมกล่าวตัลบียะฮ์หลังเนียต — ควรกล่าวทันทีหลังเนียต และกล่าวซ้ำบ่อยๆ ตลอดการเดินทาง
เมื่อจะเริ่มตะวาฟให้หยุดกล่าวตัลบียะฮ์ทันที (เพราะตัลบียะฮ์ใช้ตอนอยู่ในสภาวะอิหรอมระหว่างทาง ไม่ใช่ตอนตะวาฟ) แล้วมุ่งสู่หินดำ (หะญัรุลอัสวัด) ที่มุมด้านตะวันออกเฉียงใต้ของกะอ์บะฮ์เพื่อเริ่มรอบแรก
- เมื่อมองเห็นกะอ์บะฮ์ครั้งแรก ให้ยกมือขอดุอาอ์ทันที เพราะเป็นหนึ่งในช่วงเวลาที่ดุอาอ์มักถูกตอบรับ
- ตรวจสอบว่ามีวุฒูอ์ (อาบน้ำละหมาด) ก่อนเริ่มตะวาฟ เพราะตะวาฟต้องอยู่ในสภาวะบริสุทธิ์
- หากแออัดมาก ไม่จำเป็นต้องเบียดไปสัมผัสหินดำ การยกมือชี้ไปทางหินดำและกล่าวตักบีรก็ถือว่าสมบูรณ์
- ตรวจสอบตำแหน่งเส้นเขียว (สีเขียว) บนพื้นที่แสดงแนวของหินดำ เพื่อตรงจุดเริ่มรอบ
- เข้ามัสยิดด้วยเท้าซ้ายก่อน — ควรเข้าด้วยเท้าขวาตามสุนนะฮ์
- ยังคงกล่าวตัลบียะฮ์ขณะตะวาฟ — ควรหยุดทันทีเมื่อเริ่มตะวาฟ
สิ่งที่ต้องปฏิบัติ: ① ต้องมีวุฒูอ์ (ตะวาฟเป็นเสมือนการละหมาด) ② ต้องเวียนรอบฮิจร์อิสมาอีล ด้านนอก (ส่วนโค้งที่ล้อมรอบบริเวณหลังกะอ์บะฮ์ ถือเป็นส่วนหนึ่งของกะอ์บะฮ์) ③ เริ่มและจบแต่ละรอบที่หินดำพอดี
สุนนะฮ์เฉพาะสำหรับผู้ชาย: อิฎฏิบาอ์ — เปิดไหล่ขวาตลอด 7 รอบ และรอมัล — เดินเร็วอย่างกระฉับกระเฉงในรอบที่ 1–3 (เฉพาะตะวาฟกุดูม/ตะวาฟเริ่มต้น)
หลังครบ 7 รอบ: ละหมาด 2 ร็อกอะฮ์หลังมะกอมอิบรอฮีม อ่านซูเราะฮ์อัลกาฟิรูนในร็อกอะฮ์แรก และอัลอิคลาศในร็อกอะฮ์สอง จากนั้นดื่มน้ำซัมซัมแล้วมุ่งสู่เศาะฟา
- ฮิจร์อิสมาอีล (บริเวณโค้งครึ่งวงกลมด้านหลังกะอ์บะฮ์) ถือเป็นส่วนหนึ่งของกะอ์บะฮ์ ต้องเวียนด้านนอกโค้งนี้เสมอ ถ้าเวียนด้านในถือว่ารอบนั้นไม่นับ
- ไม่มีดุอาอ์เฉพาะที่บังคับสำหรับแต่ละรอบ — กล่าวดุอาอ์ ซิกรุลลอฮ์ หรืออ่านอัลกุรอานได้ตามที่ปรารถนา
- หากตะวาฟถูกขัดจังหวะด้วยการละหมาดญะมาอะฮ์ ให้หยุดแล้วกลับมาเริ่มต่อจากจุดเดิมได้
- สภาวะหมดประจำเดือนสำหรับสตรี — ต้องรอให้หายก่อนจึงจะตะวาฟได้ เพราะตะวาฟต้องอยู่ในสภาวะบริสุทธิ์
- ดื่มน้ำซัมซัมหลังละหมาด 2 ร็อกอะฮ์ขณะดื่มให้หันหน้าสู่กะอ์บะฮ์และตั้งเนียตขอให้อัลลอฮ์ตอบสนอง
- เวียนรอบด้านในฮิจร์อิสมาอีล — รอบนั้นจะไม่นับ ต้องออกมาเวียนด้านนอกใหม่
- หยุดเพื่อถ่ายรูปยาวนานระหว่างรอบ — ควรเดินต่อเนื่อง ถ่ายรูปได้แต่ไม่ควรหยุดนิ่ง
- ผู้ชายลืมอิฎฏิบาอ์ (เปิดไหล่ขวา) — ถ้าลืมไม่ต้องชำระกัฟฟาเราะฮ์ แต่ควรทำตลอด 7 รอบ
- นับรอบผิด — แนะนำให้ใช้นิ้วนับหรือตั้งเคาน์เตอร์บนโทรศัพท์
ที่มาของสะแอ: สืบทอดจากท่านหญิงฮาญัรหรือฮาญาร (มารดาของท่านนบีอิสมาอีล อะลัยฮิสสะลาม) ที่ได้วิ่งระหว่างสองเนินนี้เพื่อหาน้ำให้บุตร อัลลอฮ์ทรงสั่งให้มุสลิมรำลึกถึงการนี้ตลอดกาล
สุนนะฮ์สำหรับผู้ชาย: วิ่งเหยาะๆ ในช่วงระหว่างเสาไฟสีเขียว 2 ต้น (ระยะประมาณ 50 เมตร) ในทุกเที่ยว วุฒูอ์ไม่ใช่เงื่อนไขบังคับสำหรับสะแอ แต่เป็นสุนนะฮ์ที่ดีที่ควรรักษา
- ขึ้นบนเนินเศาะฟาและมัรวะฮ์ ยกมือขอดุอาอ์หันหน้าสู่กะอ์บะฮ์ — ทำ 3 ครั้งต่อเนิน แต่ละครั้งกล่าวซิกรุลลอฮ์และขอดุอาอ์ตามที่ปรารถนา
- สำหรับผู้ที่มีปัญหาสุขภาพ สามารถนั่งรถเข็น (วีลแชร์) หรือขอความช่วยเหลือได้ สะแอยังคงสมบูรณ์
- ช่วงไฟเขียว (สำหรับผู้ชาย) อยู่บริเวณที่หะญัรได้วิ่งเมื่อสูญเสียการมองเห็นบุตร — การวิ่งในช่วงนี้เป็นการรำลึก
- สะแอสามารถทำต่อเนื่องจากตะวาฟหรือทำในภายหลังก็ได้ แต่ต้องทำหลังตะวาฟเสมอ
- หากตะวาฟหลังมะกอมอิบรอฮีมแน่นเกินไป สามารถเลื่อนไปละหมาดในที่อื่นของมัสยิดก็ได้
- เริ่มที่มัรวะฮ์แทนที่จะเป็นเศาะฟา — ต้องเริ่มที่เศาะฟาเสมอ เที่ยวที่เริ่มจากมัรวะฮ์ไม่นับ
- นับเที่ยวผิด (เช่น คิดว่าไป-กลับ = 1 เที่ยว) — ไป = 1 เที่ยว กลับ = 2 เที่ยว จนครบ 7 จบที่มัรวะฮ์
- ลืมวิ่งในช่วงไฟเขียว — ไม่ต้องชำระกัฟฟาเราะฮ์ เพราะเป็นสุนนะฮ์ไม่ใช่วาญิบ
ลำดับที่ถูกต้อง: ตัดด้านขวาก่อนด้านซ้าย สอดคล้องกับสุนนะฮ์ของท่านนบี ﷺ ที่ชอบเริ่มด้านขวาในทุกกิจการ
หลังตะหัลลุล: ข้อห้ามในอิหรอมทั้งหมดถูกยกเว้น — สามารถสวมเสื้อผ้าปกติ ทาน้ำหอม ตัดเล็บ และใช้ชีวิตปกติได้ อุมเราะห์เสร็จสิ้นสมบูรณ์แล้ว
- แนะนำให้ตัดหรือโกนผมบริเวณใกล้มัสยิดในเขตหะรอม ไม่ต้องรีบกลับโรงแรม ช่างตัดผมมีให้บริการในบริเวณมัรวะฮ์
- ผู้ชายที่วางแผนจะทำฮัจญ์ในทริปเดียวกัน (ตะมัตตุอ์) ไม่ควรโกนหัว แค่ตัดสั้นเล็กน้อยพอ เพื่อยังมีผมเหลือสำหรับโกนตอนฮัจญ์
- ผู้หญิงไม่จำเป็นต้องไปช่างตัดผม สามารถตัดเองได้ เพียงรวบปลายผมแล้วตัดประมาณ 1.5–2 เซนติเมตร
- หลังตะหัลลุล ให้อาบน้ำ เปลี่ยนเสื้อผ้า ทาน้ำหอมได้ทันที
- ผู้ชายตัดผมเพียงบางส่วนของศีรษะ — ต้องตัดให้ทั่วทั้งศีรษะ ไม่ใช่แค่บางจุด
- ผู้หญิงโกนศีรษะ — ไม่อนุญาต ท่านนบี ﷺ กล่าวว่า "ไม่มีการโกนศีรษะสำหรับสตรี มีแต่ตัดสั้นเท่านั้น"
- ออกจากอิหรอมก่อนตัดผม (เช่น สวมเสื้อผ้าปกติก่อน) — ต้องตัดผมก่อนจึงจะออกจากอิหรอมได้