غزوة أحد
ยุทธการอุฮุด
7 เชาวาล ฮ.ศ. 3 (23 มีนาคม 625 ค.ศ.)
ภูมิหลังและเหตุที่เกิด
หลังความพ่ายแพ้ที่บะดัร กุเรชต้องการแก้แค้น อบูสุฟยานรวบรวมกองทัพขนาดใหญ่ 3,000 คน รวมถึงทหารรับจ้างจากเผ่าอื่นๆ พร้อมอาวุธครบครัน และนำผู้หญิงมาด้วยเพื่อปลุกขวัญและป้องกันการหนี มุสลิมถกเถียงกันว่าจะต้านในมะดีนะฮ์หรือออกไปรบนอกเมือง ท่านนบีเลือกออกไปรบตามเสียงส่วนใหญ่
บุคคลสำคัญ
ลำดับเหตุการณ์
- ก่อนรบท่านนบีสั่งทหารธนู 50 คนนำโดยอับดุลลอฮ์ อิบนุ ญุบัยร์ ให้ยึดช่องเขาและห้ามออกไปไม่ว่าจะเกิดอะไร
- เริ่มต้นมุสลิมบุกโจมตีแถวหน้าของกุเรชจนแตก กุเรชเริ่มล่าถอย
- ความผิดพลาดทหารธนูส่วนใหญ่ละทิ้งช่องเขาลงมาเก็บของที่ทิ้งไว้ ขัดคำสั่งท่านนบี
- พลิกสถานการณ์คอลิด อิบนุลวะลีด นำทหารม้าโจมตีทางช่องเขาที่ว่าง ถล่มมุสลิมจากข้างหลัง สร้างความปั่นป่วน
- ยากที่สุดท่านนบี ﷺ ถูกโจมตีจนล้มลง ฟันหัก ใบหน้าเลือด ข่าวลือว่าท่านสิ้นใจ สาวกหลายคนวางอาวุธ
- ยืนหยัดกลุ่มสาวกผู้กล้าปกป้องท่านนบีจนท่านปลอดภัย กุเรชถอนทัพโดยไม่บุกมะดีนะฮ์
บทเรียนและความสำคัญ
บทเรียนที่ยิ่งใหญ่คือการเชื่อฟังคำสั่งท่านนบี ﷺ และไม่ละทิ้งตำแหน่ง ความพ่ายแพ้นี้เป็นการทดสอบและชำระล้างแถวของมุสลิมแท้จากมุนาฟิกีน
บทเรียนเชิงลึก
เชื่อฟังคำสั่งผู้นำคือหน้าที่ศักดิ์สิทธิ์
ทหารธนูละทิ้งตำแหน่งแม้จะเห็นว่าชนะแล้ว เพราะโลภในทรัพย์สมบัติ บทเรียนนี้ใช้ได้ในทุกบริบทของชีวิต
ความพ่ายแพ้มิใช่ความสิ้นหวัง
อัลลอฮ์ทรงกล่าวว่า วันเหล่านั้นเราหมุนเวียนระหว่างมนุษย์ ชัยชนะและความพ่ายแพ้ต่างก็มีปัญญา
อย่าโลภในทรัพย์สินยามสงคราม
ความโลภในสิ่งของที่ศัตรูทิ้งไว้ทำให้เสียยุทธศาสตร์ บทเรียนนี้เป็นอมตะในทุกยุคสมัย
สตรีมีส่วนร่วมในญิฮาด
ท่านหญิงนุสัยบะฮ์ต่อสู้ป้องกันท่านนบีด้วยชีวิต คือตัวอย่างของผู้หญิงในยุคสาวก
ผลพวงหลังยุทธการ
หลังยุทธการ ท่านนบี ﷺ เสด็จไปเยี่ยมชะฮีดและร้องไห้ โดยเฉพาะเมื่อเห็นสภาพร่างของท่านฮัมซะฮ์ที่ถูกผ่าท้อง อัลลอฮ์ทรงประทานอายะฮ์ปลอบใจจำนวนมากจากซูเราะฮ์อาลิอิมรอน ท่านนบีสอนว่าความพ่ายแพ้ครั้งนี้มีเหตุจากการขัดคำสั่ง แต่ชะฮีดทุกคนอยู่ในสรวงสวรรค์
“อาลิอิมรอน 3:140 — ถ้าพวกเจ้าได้รับบาดแผล แน่นอนชนกลุ่มนั้นก็ได้รับบาดแผลเช่นกัน และวันเหล่านั้น เราหมุนเวียนมันระหว่างมนุษย์”
อายะฮ์ที่เกี่ยวข้อง
“มุฮัมมัดไม่ใช่อะไรนอกจากเราะซูล แน่นอนบรรดาเราะซูลก็ล่วงไปก่อนเขาแล้ว ถ้าเขาตายหรือถูกฆ่า พวกเจ้าก็จะหันหลังกลับไปหรือ”อาลิอิมรอน 3:144
“และจงอย่าคิดว่าบรรดาผู้พลีชีพในหนทางของอัลลอฮ์ตายแล้ว แต่พวกเขามีชีวิตอยู่ ณ พระผู้เป็นเจ้า ได้รับปัจจัยยังชีพ”อาลิอิมรอน 3:169
หะดีษที่เกี่ยวข้อง
“ท่านนบี ﷺ กล่าวเกี่ยวกับฮัมซะฮ์ว่า: เขาคือซัยยิดุชชุฮะดาอ์ (นายชะฮีด) ณ อัลลอฮ์ในวันกิยามะฮ์”อัลมุสตัดร็อก อัลฮากิม